‘Abaty harddaf Cymru gyfan’ yn dychwelyd i'w hen ogoniant drwy dechnoleg CGI

Dydd Mawrth 20 Mehefin 2017

  • Abaty a Phorthdy Nedd

  • ???cadw.media.no_js???

Bydd Abaty Nedd — safle sydd wedi gweld mynachod  Sistersaidd, ysblander y Tuduriaid a diwydiant ffyniannus dros ei hanes o 900 mlynedd — yn rhannu ei hanes ag ymwelwyr mewn ffyrdd newydd a chyffrous y mis hwn ymlaen. 

Fel rhan o brosiect ehangach gwerth £548k, heddiw (20 Mehefin 2017) mae gwasanaeth amgylchedd hanesyddol Llywodraeth Cymru (Cadw) wedi dadorchuddio cyfres o arddangosfeydd rhyngweithiol ar y safle o’r 12fed ganrif, er mwyn helpu ymwelwyr i archwilio ei hanes cyfoethog ac amrywiol.    

Ymysg y gwelliannau ar y safle mae gêm ‘nadroedd ac ysgolion’ anferth - sy'n galluogi ymwelwyr i ddilyn hynt a helynt yr Abaty yn llythrennol - fe welir arddangosfeydd newydd, yn ogystal â phwyntiau sain a hyd yn oed mainc sy'n ‘siarad’.
Boed hynny ar-lein neu drwy ddefnyddio eu ffonau clyfar yn y safle, bydd modd i ymwelwyr hefyd weld adluniad CGI o Abaty Nedd, sy’n dangos yr adfail yn cael ei ailadeiladu i’w hen ogoniant fel ‘yr abaty harddaf yng Nghymru gyfan’ - fel y cafodd ei ddisgrifio unwaith gan yr hynafiaethydd Tuduraidd, John Leland.  

Mae cwblhau’r prosiect dehongli yn cyd-fynd â gwaith cadwraeth hollbwysig sydd wedi cadw tîm o 15 o seiri maen medrus yn brysur yn diogelu is-grofft yr Abaty er mwyn ei hamddiffyn rhag mwy o ddifrod gan y glaw. Tra mae disgwyl i gam cyntaf y prosiect cadwraeth gael ei gwblhau ym mis Gorffennaf 2017, bydd angen cynnal rhagor o waith yn ddiweddarach eleni ac mae disgwyl i hwnnw gael ei orffen erbyn mis Mawrth 2018. Bydd y gwaith hwn yn cynnwys rhagor o waith i ddiogelu’r plasty Tuduraidd gan gynnwys codi ac ailbwyntio’r gwaith cerrig, trwsio’r ffenestri fframiau carreg, cryfhau’r gwaith cerrig rhydd a gwaith capio ar y muriau uchel. Bydd hyn yn y pendraw yn caniatáu ailagor rhannau o’r safle sydd ar gau i ymwelwyr ar hyn o bryd.

Dywedodd Ken Skates, Ysgrifennydd y Cabinet dros yr Economi a’r Seilwaith: “Mae Abaty Nedd yn un o drysorau cudd Cymru - adfail garw ond rhamantus sy'n cael ei ddiystyru'n rhy aml am safleoedd mynachaidd sydd wedi’u hamddiffyn yn well. 

“Mae gan yr Abaty hanes hynod ddiddorol - un sy'n cyfleu gwahanol gyfnodau o orffennol cyfoethog Cymru. Mae hefyd yn hollbwysig nad ydym nid yn unig yn diogelu’r safle er mwyn i genedlaethau’r dyfodol ei archwilio, ond hefyd ein bod yn ystyried ffyrdd newydd ac arloesol o ddod â'i hanes yn fyw er mwyn i ymwelwyr ei fwynhau.
“Mae 2017 yn dathlu Blwyddyn Chwedlau Cymru - y bobl anhygoel o'n gorffennol, mannau hudolus, a hanesion sydd wedi dylanwadu ar dreftadaeth a diwylliant cyfoethog Cymru - felly mae’n amser addas i dynnu sylw at y safle arbennig hwn.”
Er mwyn helpu’r rheini sydd wrth eu bodd â hanes a phobl leol fel ei gilydd i ddysgu mwy am yr Abaty a’r gwaith cadwraeth parhaus, mae Cadw yn cynnal diwrnod agored am ddim ar y safle rhwng 11am a 3pm ar 28 Mehefin 2017. Bydd pawb sy'n bresennol yn cael taith o’r safle, a bydd cyfle iddynt ddysgu mwy am y gwaith cadwraeth sy'n cael ei gyflawni ar hyn o bryd. 

Caiff ymwelwyr ag Abaty Nedd eu hannog i rannu eu profiad chwedlonol ar y cyfryngau cymdeithasol drwy ddefnyddio’r hashnod #ChwilioamChwedlau.