Prosiect cyffrous newydd yn dathlu gwaddol y Rhufeiniaid

Dydd Mawrth 01 Ebrill 2014

Mae arbenigwyr a chefnogwyr brwd hanes yn lansio prosiect cyffrous newydd i ddathlu sut y cafodd Sir Gaerfyrddin ei llunio gan hen wareiddiad Rhufain.

  • Mwyngloddiau Aur Dolaucothi

  • Mwyngloddiau Aur Dolaucothi

  • Mwyngloddiau Aur Dolaucothi

  • Llun o Mwyngloddiau Aur Dolaucothi

Nod prosiect y ‘Rhufeiniaid yn Sir Gaerfyrddin’ yw esbonio hanes Rhufeinig Sir Gâr a chynnig popeth o gyfleusterau gwych i ymwelwyr i adnoddau pwysig i academyddion.

Mae elfennau allweddol y cynllun, a enillodd £125,000 o gyllid gan Brosiect Twristiaeth Treftadaeth Cadw sydd wedi’i ariannu’n rhannol gan Gronfa Datblygu Rhanbarthol Ewrop, yn cynnwys datblygu stori’r Rhufeiniaid ym Mwyngloddiau Aur Dolaucothi a chynyddu’r arddangosfeydd sy’n cynnwys arteffactau Rhufeinig yn Amgueddfa Sir Gaerfyrddin.

Bydd y deunyddiau dehongli a’r mynedfeydd yn Amffitheatr Caerfyrddin yn cael eu gwella hefyd.

Yn y cyfamser, bydd y profiad a’r deunyddiau dehongli i ymwelwyr yn cael eu gwella ar safleoedd anghysbell y Rhufeiniaid yng ngwersyll y Pigwn, caer fach y Waun Ddu a’r Garn Goch.

Arweinir y prosiect gan yr Ymddiriedolaeth Genedlaethol ar y cyd â Cadw, Cyngor Sir Caerfyrddin, Awdurdod Parc Cenedlaethol Bannau Brycheiniog ac Amgueddfa Sir Gaerfyrddin. Caiff y prosiect gefnogaeth hefyd gan grwpiau a mudiadau cymunedol a gwirfoddol.

Dywedodd John Griffiths, y Gweinidog Diwylliant a Chwaraeon: “Rwyf wrth fy modd bod Cadw a’r Prosiect Twristiaeth Treftadaeth wedi llwyddo i helpu i gwblhau prosiect y Rhufeiniaid yn Sir Gaerfyrddin er mwyn dathlu treftadaeth a hanes Cymru eto mewn ffordd hwyliog a difyr. Mae pobl wedi cael eu galluogi i ddilyn stori’r Rhufeiniaid ar draws Sir Gâr drwy greu cysylltiadau rhwng lleoedd a safleoedd a thrwy waith dehongli i’w hysbrydoli.”

Ychwanegodd: “Bu’r Rhufeiniaid yn rhan eithriadol o arwyddocaol o ddatblygiad Cymru ac mae eu stori’n dal i adael ei ôl ar y tirlun heddiw, Gobeithio y bydd Mwyngloddiau Aur Dolaucothi a’r prosiectau Rhufeinig eraill yn Sir Gâr yn annog ymwelwyr a’r bobl leol i ddysgu am stori’r Rhufeiniaid drwy ddilyn yn ôl eu traed a chael eu hysbrydoli i ddod i nabod gweddill stori ddifyr Cymru.”

Dywedodd Rheolwr Cyffredinol yr Ymddiriedolaeth Genedlaethol yn Sir Gaerfyrddin, Jacqui Kedward: “Rydyn ni am greu cyfres o atyniadau sydd wedi’u cysylltu gan rwydwaith y ffyrdd Rhufeinig er mwyn i bobl gael crwydro sut bynnag y maen nhw’n dymuno – yn y car, ar gefn beic ac ar droed.Mae gan Sir Gâr hanes Rhufeinig difyr a’r nod yw esbonio a dathlu hynny. Gall pobl ymwneud â hynny i unrhyw raddau, o astudiaethau academaidd dwys i fwynhau diwrnod allan mewn mannau diddorol i dwristiaid.”

Ychwanegodd: “Mwyngloddiau Aur Dolaucothi fydd y porth sy’n arwain at ddeunyddiau dehongli stori Rufeinig Sir Gâr. Mae’r mwyngloddiau hyn yn unigryw, yn drysor cudd. Yn oes y Rhufeiniaid, mae’n debyg mai Dolaucothi oedd yr unig fwynglawdd aur ym Mhrydain. Bydd y prosiect newydd yn caniatáu inni ddatblygu’r hyn rydyn ni’n ei gynnig yn Nolaucothi drwy ychwanegu at y daith dywys a defnyddio cyfryngau digidol newydd i ddod â’r profiad yn fyw.”

I gael gwybodaeth am ddigwyddiadau yn Nolaucothi, ewch i’r tudalen digwyddiadau neu ewch i wefan yr Ymddiriedolaeth Genedlaethol.