Huw Edwards Yn Lansio Rhaglen Newydd Nodedig

Dydd Iau 19 Ionawr 2012

The Story of Wales

Pentre Ifan

Pentre Ifan

Bydd y darlledwr Huw Edwards yng Nghaerdydd ddydd Iau 19 Ionawr i lansio un o gyfresi mwyaf uchelgeisiol BBC Cymru Wales erioed - The Story of Wales.

Bydd The Story of Wales yn olrhain hanes cenedl y Cymry o 30,000 o flynyddoedd yn ôl hyd at y presennol.

Ac fel rhan o’r stori, bydd Amgueddfa Werin Cymru Sain Ffagan ar gyrion Caerdydd yn agor ei drysau ar gyfer cyfres o weithdai arbennig sy’n berthnasol i’r gyfres newydd.

Mae croeso i bawb ddod draw i gael cipolwg ar olygfeydd o’r gyfres chwe phennod – sydd wedi’i gwneud gan Green Bay Media ar gyfer BBC Cymru Wales mewn partneriaeth â’r Brifysgol Agored yng Nghymru. Bydd yn cael ei dangos ar BBC One Wales ym mis Chwefror. Ceir cyfle hefyd gamu i mewn i flwch tynnu lluniau The Story of Wales i gael cofrodd arbennig.

Mae’r BBC wedi bod yn gweithio’n agos gyda’r Brifysgol Agored yng Nghymru, a nifer o bartneriaid eraill, er mwyn cynnal diwrnod i’w gofio i lansio’r gyfres.

Gan fod y gyfres yn rhoi sylw i nifer o enwogion Cymru sydd wedi sicrhau statws eiconig bellach, megis Owain Glyndŵr a Hywel Dda, bydd y Brifysgol Agored yng Nghymru yn gofyn i bobl enwebu eu heiconau eu hunain o Gymru. Bydd cyfle i chi gael sgwrs ynglŷn â phwy sy’n haeddu'r statws hwnnw yn eich barn chi, ac ysgrifennu darn byr ynghylch pam rydych chi’n credu y dylai eich hoff eicon gael ei gynnwys ar y rhestr.

Bydd tîm Amgueddfa Cymru yn Ffermdy Hendre'r Ywydd Uchaf ac yn y Pentref Celtaidd a byddant yn rhoi cyfle i ymwelwyr weld sut roedd pobl yn byw yn yr Oes Haearn ac yng Nghymru'r Tuduriaid. Hefyd, gall yr ymwelwyr weld sut mae arbenigwyr yr Amgueddfa yn dod i wybod am fywyd yn y gorffennol.

Bydd Cadw, gwasanaeth amgylchedd hanesyddol Llywodraeth Cymru, yn rhoi cyfle i ymwelwyr ddod â hanes yn fyw drwy roi cynnig ar eu sgiliau fel archaeolegwyr.

Bydd archaeolegwyr cymunedol Ymddiriedolaeth Archaeolegol Morgannwg-Gwent wrth law gyda chelfi gwreiddiol i’ch helpu chi i gloddio safle dirgel, ac i ddangos i chi sut i gofnodi eich darganfyddiadau. Bydd cyfle hefyd i weld sut roedd y seiri maen gorau’n gweithio, yn adeiladu cestyll ac abatai canoloesol godidog Cymru sydd wedi goroesi am ganrifoedd.

A bydd Casgliad y Werin Cymru – gwefan lle gall unrhyw un yng Nghymru rannu eu lluniau a’u straeon diddorol eu hunain – yn chwilio am ddeunyddiau ac atgofion ychwanegol i’w rhoi yn y wefan, ac yn dangos i ymwelwyr sut i'w llwytho i'r wefan.

Dim ond un rhan o’r ymdrech i gael pawb yng Nghymru i feddwl am eu hanes – cenedlaethol neu bersonol – fel rhan o The Story of Wales yw’r gweithgareddau hyn. Bydd Amgueddfa Sain Ffagan ar agor i ymwelwyr o 10am ymlaen ar 19 Ionawr, a bydd gweithgareddau The Story of Wales yn cael eu cynnal rhwng 10.30am a 3pm, ond am 12.30 fydd nifer ohonynt yn dechrau.

Ar wahân i’r diwrnod lansio, bydd y partneriaid, gan gynnwys Llyfrgell Genedlaethol Cymru, yn cynnal gweithgareddau eraill yn ymwneud â rhaglen The Story of Wales, ac mae gan BBC Cymru Wales ragor o raglenni yn dilyn yr un thema.

Bydd The Story of Wales yn dechrau drwy ail-greu’r seremoni gladdu gynharaf sydd ar gof a chadw yng Ngorllewin Ewrop – sef claddu 'Dynes Goch' Pen y Fai, bron i 30,000 o flynyddoedd yn ôl. Mae’r stori epig yn dyst i Hywel Dda yn uno Cymru o dan un gyfraith, y Cymry wrth galon llys y Tuduriaid, y newid aruthrol a fu yn y wlad wrth i’r glofeydd a’r gweithfeydd haearn ffynnu – a Chymru yn achub y blaen ar y byd yn y Chwyldro Diwydiannol gyda datblygiadau addysgol a thechnolegol – hyd at hanes datganoli heddiw.

Hefyd, bydd BBC Two Wales yn dangos cyfres yn olrhain hanes pedair tref a dinas yng Nghymru – Bangor, Aberteifi, Casnewydd a Phontypridd – o ddydd Llun, Chwefror 6 ymlaen. O ddydd Sul, Chwefror 19 ymlaen, bydd BBC Radio Wales yn darlledu cyfres chwe wythnos yn dwyn y teitl Histories of Wales, gan edrych ar themâu fel radicaliaeth, mudo, y teulu a’r rhyfel. Ymhlith y cyflwynwyr bydd y cyn Brif Weinidog, Rhodri Morgan. Bydd gan BBC Radio Cymru gyfres o’r enw Hanes yn y Fantol a fydd yn dilyn hanes cronolegol cenedl y Cymry.

Meddai Huw Lewis, y Gweinidog Tai, Adfywio a Threftadaeth, 'Mae Llywodraeth Cymru wedi ymroi i godi proffil Cymru a rhoi Cymru ar y map o ran diwylliant, treftadaeth a thwristiaeth. Rwy’n gobeithio bydd The Story of Wales yn hybu diddordeb ac ymwneud gyda’n diwylliant a threftadaeth cyfoethog ac rwy’n siwr bydd y gyfres yn annog pobol i ymweld a rhai o’r lleoliadau ynddi ac ymchwilio i hanes a diwylliant y llefydd hynny.'

Mae The Story of Wales yn dechrau nos Lun 27 Chwefror BBC One Wales, 9pm

Amserlen Digwyddiadau Amgueddfa Werin Cymru Sain Ffagan 19 Ionawr

10.30-3.00pm

Sut i gyfrannu eich storïau eich hunain ar hanes Cymru ar gyfer gwefan Casgliad y Werin Cymru

Tu allan Oriel 1 - prif adeilad

10.30-3.00pm

Dewch i gael tynnu’ch llun mewn golygfa allan o The Story of Wales

Sesiwn BBC Cymru

Oriel 1 - prif adeilad

10.30-3.00pm

Byddwch ymhlith y rhai cyntaf i weld cip ar The Story of Wales

Ffermdy Kennixton

Sesiynau 30 munud am 12.30pm;1.30pm a 2.30pm

Pwy sy’n haeddu statws 'Eicon Cymru'? Pwy yw’ch arwyr Cymreig chi?

Sesiwn gan y Brifysgol Agored yng Nghymru

Oriel 1 - prif adeilad

12.30-3.00pm

Bywyd dyddiol yng Nghymru Oes y Tuduriaid

Sesiwn Amgueddfa Cymru

Ffermdy Hendre’r Ywydd Uchaf

12.30-3.00pm

Bywyd dyddiol yn Nghymru’r Oes Haearn

Sesiwn Amgueddfa Cymru

Y Pentre Celtaidd

12.30-3.00pm

Cymrwch ran mewn cloddiad archeolegol cudd

Seiri meini hynafol a modern

Sesiwn Cadw

Ffermdy Kennixton