Rhaglenni Addysg Newydd am Oes Victoria ar Safleoedd Treftadaeth

Dydd Llun 22 Medi 2014

Bydd rhaglenni addysg pwrpasol sy’n canolbwyntio ar fywyd yr ardal leol yn oes Victoria yn dechrau ar 1 Hydref yng Nghastell Coch, Archifau Morgannwg ac Amgueddfa Stori Caerdydd.

Llun o Castell Coch

Castell Coch

Mae Cadw yn gweithio mewn partneriaeth ag Archifau Morgannwg ac Amgueddfa Stori Caerdydd i gynnig taith diwrnod cyfan i ysgolion i ymchwilio i bwnc newid yn y 19eg ganrif yn ardal Caerdydd. Mae’r gweithgareddau addysg wedi’u hanelu at ddisgyblion 7-11 ac 11-14 oed yn bennaf, ac wedi'u cynllunio'n unswydd i helpu i addysgu Hanes a'r Cwricwlwm Cymreig, sy’n elfennau allweddol yng Nghwricwlwm Cenedlaethol Cymru.  

Mae’r sesiynau gweithgareddau a'r adnoddau ategol yng Nghastell Coch wedi eu hysbrydoli gan fywyd Trydydd Ardalydd Bute, un o'r dynion cyfoethocaf ond mwyaf preifat yn y byd. Bu’n ymwneud â mwy na 60 o brosiectau adeiladu yn ystod ei oes, gan gynnwys ailadeiladu Castell Coch, rhannau o Gastell Caerdydd a rhannau o Castell Caerffili, yn ogystal ag adeiladu dau ddoc newydd yng Nghaerdydd.

Yng Nghastell Coch, bydd grwpiau ysgol yn cyfarfod â’r Fonesig Bute, a fydd yn eu tywys o amgylch rhannau o'r castell ac yn esbonio agweddau ar ei bywyd gyda John Patrick Crichton-Stuart, Trydydd Ardalydd Bute, gan amlinellu'r penderfyniadau a wnaeth y ddau gyda William Burges ynghylch ailgodi ac addurno Castell Coch. Mae'r sesiwn yn canolbwyntio ar y neuadd wledda, y parlwr a’r ystafelloedd gwely a’u haddurniadau hyfryd.

Dywedodd Ken Skates, y Dirprwy Weinidog Twristiaeth, Diwylliant a Chwaraeon: “Dyma enghraifft ardderchog o sut y gallwch chi ddefnyddio'r amgylchedd hanesyddol i ddatblygu sgiliau a darparu cyfleoedd i bobl ifanc ledled Cymru. Mae’n henebion treftadaeth yn asedau a ddylai nid yn unig gael eu diogelu, ond eu mwynhau a’u defnyddio hefyd er budd cenedlaethau'r dyfodol.”

Dywedodd Adrienne Wood, Rheolwr Dysgu Gydol Oes Cadw, “Nod y gweithgaredd newydd cyffrous yma yng Nghastell Coch yw defnyddio'r adeilad gwirioneddol ysblennydd a bywyd hynod ddiddorol y dyn a’i cododd fel ffordd o ddenu’r disgyblion at hanes lleol, a helpu i addysgu pynciau fel hanes a'r cwricwlwm Cymreig.”

Rhaid archebu gweithgaredd hanner diwrnod y Fonesig Bute ymlaen llaw ac mae’n costio £90 y grŵp, am hyd at 30 o ddisgyblion. Mae rhagor o wybodaeth a manylion sut i archebu ar gael yma

Yn Archifau Morgannwg, bydd y disgyblion yn darganfod sut fywyd oedd gan bobl dlawd y De yn oes Victoria.  Fe fyddan nhw’n dysgu sut beth oedd mynd i'r ysgol yn oes Victoria; yn edrych ar fywydau gwaith pobl yr ardal; yn darganfod mwy am dai pobl yn oes Victoria a’r dodrefn a’r offer oedd ganddyn nhw; ac yn ymchwilio i fywyd yn y tloty. Rhaid archebu’r gweithgaredd ymchwil hanner diwrnod hwn ymlaen llaw, ac mae ar gael yn rhad ac am ddim. Uchafswm y grwpiau yw 30 o ddisgyblion. I gael rhagor o wybodaeth ac i ymholi ynglŷn ag archebu anfonwch neges ebost at yr Archifau yn glamro@cardiff.gov.uk neu ffoniwch 029 2087 2299

Yn Amgueddfa Stori Caerdydd, bydd y disgyblion yn dysgu am fywyd yng Nghaerdydd yn oes Victoria drwy arteffactau, delweddau, gwisgoedd a gemau rhyngweithiol. Bydd y dysgwyr yn codi dealltwriaeth fawr o fywyd o safbwynt teuluoedd dosbarth uchel, dosbarth canol a dosbarth isel. Rhaid archebu’r gweithgaredd hanner diwrnod hwn ymlaen llaw, ac mae'n costio £4 y dysgwr am hyd at 30 o ddisgyblion mewn grŵp. I gael rhagor o wybodaeth ac i ymholi ynglŷn ag archebu, cysylltwch â'r Swyddog Dysgu ac Estyn Allan, Lucie Connors ar 02920 788336 / Lucie.Connors@cardiff.gov.uk.