Eglwysi, Capeli a Thirweddau Mynachaidd Cymru

Eglwys Gadeiriol Llanelwy

Eglwys Gadeiriol Llanelwy

Teitl: Cynllun Dehongli Eglwysi, Capeli a Thirweddau Mynachaidd Cymru
Dyddiad: Mehefin 2011
Crëwr: Sian Shakespear Associates

Mae'r cynllun yn cyflwyno fframwaith ar gyfer dehongli "yr hanes, pensaernïaeth a thirweddau sy'n gysylltiedig â chredoau Cristnogol y Cymry a'u harferion addoli" o 1100 OC ymlaen. Mae'r safleoedd sy'n gysylltiedig â'r stori hon yn amrywio o gadeirlannau ac abatai fel Ystrad Fflur, i'r nifer anferth o gapeli anghydffurfiol sydd wedi ychwanegu at gymeriad trefi a phentrefi Cymru ers y 1850au.

Y dull gweithredu
Mae'r cynllun yn cynnwys hanes defnyddiol datblygiad addoldai, ac yn amlygu'r prif gymeriadau sy'n gysylltiedig â'r stori hon. Mae hefyd yn cynnwys archwiliad o sampl o safleoedd.

Mae'n awgrymu y dylid cyflwyno dehongliadau ar gyfer y stori hon i ymwelwyr drwy nifer o becynnau:

  • Safle unigol - angen dehongliad ar y safle
  • Cymunedol - cysylltiad â llefydd eraill mewn pentref neu dref drwy lwybr neu ddigwyddiadau ac ati
  • Aml-safle - dull mwy rhanbarth o gysylltu safleoedd, gyda theithiau tywys a/neu daflen ac ati.

Ym mhob achos awgrymir y dylid llunio cynlluniau dehongli manwl ar gyfer safleoedd penodol; bod deiliaid allweddol yn cael rhywfaint o hyfforddiant 'llysgennad'; ac y dylid gosod arwyddion. Mae hefyd yn argymell nifer o ddulliau o gynnig cyngor a chymorth.