Drysau Agored yn lansio yng Nghanolfan Treftadaeth Heddlu De Cymru

Dydd Mercher 29 Awst 2018

Bydd rhai o hoff amgueddfeydd, atyniadau hanesyddol a thirnodau anarferol Cymru yn croesawu miloedd o ymwelwyr fis nesaf, wrth i Drysau Agored ddychwelyd.

Wedi’i drefnu a’i ariannu gan Cadw, bydd cannoedd o safleoedd ledled Cymru’n cynnig mynediad, gweithgareddau a digwyddiadau am ddim i ymwelwyr yn ystod mis Medi fel rhan o’r ŵyl flynyddol, bythol-boblogaidd.

O gestyll hanesyddol Tywysogion Cymru i fwyngloddiau aur Rhufeinig ac eglwysi gwag ---bydd pobl Cymru a thu hwnt yn cael y cyfle i gael cipolwg unigryw ar hanes heddlu De Cymru, ynghyd â chyfle i gamu i mewn i gell heddlu ac ystafell gyhuddo o Oes Fictoria.

Bydd y rhai fydd yn bresennol yn ystod digwyddiad Drysau Agored swyddogol y Ganolfan ar ddydd Gwener a dydd Sadwrn 22 Medi hefyd yn cael y cyfle anghyffredin i un o gasgliadau arteffactau’r heddlu mwyaf yn y DU.

Gan ddyddio o oes y Celtiaid hyd y presennol, mae’r casgliad yn cynnwys dyfeisiau cyfathrebu o’r oesoedd a fu, gwisgoedd o’r 19eg ganrif, offer plismona helaeth gan gynnwys pastynau a chytlasau, a hyd yn oed cabinet wedi’i gloi sy’n cynnwys arfau troseddol, sydd wedi’u cymryd oddi ar strydoedd Cymru gyfoes.

Ymhlith y safleoedd anarferol eraill sy’n cymryd rhan yn Drysau Agored mae Gerddi prydferth Plas Gwaenynog, a ysbrydolodd straeon enwog Beatrix Potter am Peter Rabbit, ac Eglwys Sant Mihangel yng Ngheredigion, adeilad gwag nad yw ar agor i’r cyhoedd fel arfer.

Gall ymwelwyr hefyd fwynhau golygfeydd trawiadol ar draws Bannau Brycheiniog a Dyffryn Gwy o’r Cymin yn Sir Fynwy – eiddo Sioraidd hynod ar ben bryn ynghyd â lawnt fowlio 200 mlwydd oed, sydd yn cynnal digwyddiad Drysau Agored ar ddydd Sadwrn a dydd Sul 8 a 9 Medi.

Yn y cyfamser, ar ddydd Sadwrn 15 a dydd Sul 16 Medi, gallwch fwynhau mynd am dro hamddenol drwy Erddi Dyffryn - gwerddon dawel, 55 cyfer ac enghraifft eithriadol o gynllun Edwardaidd yng nghanol Bro Morgannwg.

Dywedodd yr Arglwydd Elis-Thomas, y Gweinidog Diwylliant, Twristiaeth a Chwaraeon: “Mae Cadw wedi ymrwymo i wneud treftadaeth Cymru’n hygyrch i bawb, ac mae Drysau Agored yn ffordd wych o ddangos ein safleoedd treftadaeth eiconig, yn ogystal â’n trysorau hanesyddol cudd, ac efallai llai amlwg.

“Gyda chymysgedd cyfoethog o dirnodau hanesyddol ar stepen ein drws a thoreth o straeon cyfareddol i’w darganfod, rwy’n gobeithio y bydd pobl leol ac ymwelwyr fel ei gilydd yn cael eu hysbrydoli i archwilio’r cyfoeth o dreftadaeth sydd gan Gymru i’w gynnig a gwneud y mwyaf o’r digwyddiadau a’r gweithgareddau am ddim sy’n cael eu cynnal drwy gydol mis Medi.”

Dywedodd Prif Gwnstabl Heddlu De Cymru, Matt Jukes: “Rydym yn hynod falch o gynnal lansiad Drysau Agored 2018. Mae ein treftadaeth ni’n bwysig, nid yn unig i’r Heddlu ond hefyd i’r cymunedau. Mae ein Canolfan Treftadaeth ar ein newydd wedd yn adlewyrchu rôl yr heddlu ar draws De Cymru yn ystod adegau o ryfel a chyfnodau o chwyldro cymdeithasol aruthrol.

“Mae trychinebau a chyraeddiadau ein cymunedau’n cael eu hadlewyrchu yn ein hanes ac rydym yn falch o fod yn rhan o fenter sy’n ceisio datgelu’r straeon, y llefydd a’r bobl sy’n ein cysylltu ni â’n gorffennol.”

Mae llefydd yn brin mewn rhai lleoliadau, neu mae’n rhaid trefnu ymweliad ymlaen llaw. Ewch i cadw.llyw.cymru/drysau-agored i weld rhestr lawn o’r digwyddiadau a manylion yr holl adeiladau sy’n cymryd rhan yn rhaglen Drysau Agored 2018.